Омбудсмен жанындағы Үйлестіру кеңесінің отырысында азаптаудың алдын алу жөніндегі Жинақталған баяндаманың жобасы талқыланды

2025 ж. 28 March
Фото: Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі Уәкілдің баспасөз қызметі

Көкшетау қаласында Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкіл жанындағы Үйлестіру кеңесінің алғашқы кеңейтілген көшпелі отырысы өтті. Жиын барысында 2024 жылы жабық мекемелерде жүргізілген мониторинг нәтижелері негізінде әзірленген Ұлттық алдын алу тетігінің (ҰАТ) Жинақталған баяндамасының жобасы ұсынылды.

Жиында жабық мекемелерде азаптаулар мен қатыгез қарым-қатынастың алдын алу бойынша ҰАТ-тың қызметіне шолу жасалып, Жинақталған баяндаманың жобасы ұсынылды. Құжатта қылмыстық-атқару жүйесі мекемелері, уақытша ұстау изоляторлары, арнайы оқу орындары мен медициналық ұйымдарға жасалған сапарлар қорытындыланған.

Авторлар өз баяндамасында анықталған өзекті мәселелерді, оң тәжірибелерді және адам құқықтарын қорғау жүйесін жетілдіруге арналған нақты ұсыныстарды қамтыған. Негізгі назар ұсталушылардың жағдайына, медициналық көмектің қолжетімділігіне, білім алу және жұмысқа орналасу мүмкіндіктеріне, сондай-ақ халықаралық стандарттардың сақталуын қамтамасыз етуге аударылды.

ҚР Адам құқықтары жөніндегі уәкіл Артур Ластаев аталған құжаттың жоғары деңгейде дайындалғанын атап өтті. 

«Үйлестіру кеңесі мен Ұлттық алдын алу тетігінің мүшелері қысқа мерзім ішінде ауқымды жұмыс атқарды. Әр детальге мән берілген. Баяндамада өзекті мәселелер жан-жақты қамтылған. Бұл құжат алдағы жұмысты жүйелеуге, мемлекеттік органдармен өзара іс-қимылды күшейтуге және адам құқықтарын қорғауды жетілдіруге негіз боларына сенімдімін»,
— деді Омбудсмен.
Five speakers at a conference table, discussing in front of a blue backdrop.
Фото: Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі Уәкілдің баспасөз қызметі

Талқылау қорытындысы бойынша ұсталушылардың жағдайын тәуелсіз бақылауды күшейту, арнайы мекемелер қызметкерлерінің құқықтық сауаттылығын арттыру, қоғамдық бақылау тетіктерін дамыту және халықаралық серіктестікті кеңейту жөнінде бірқатар ұсыным жасалды.

БҰҰ Даму бағдарламасының Қазақстандағы тұрақты өкілінің орынбасары Сухроб Ходжиматов бейнеүндеу жасады: 

«БҰҰ Даму бағдарламасы Қазақстандағы Ұлттық алдын алу тетігінің жұмысын 2013 жылы құрылған кезінен бастап қолдап келеді. Біз оның институционалдық нығаюы мен тәуелсіздігін қамтамасыз ету бойынша күш-жігерімізді жалғастырамыз, сондай-ақ БҰҰ-ның азаптауға қарсы комитетінің соңғы ескертулері мен БҰҰ-ның азаптаудың алдын алу жөніндегі кіші комитетінің ұсынымдарына сәйкес әрекет етеміз».
A conference room filled with people seated at tables, facing a large screen showing a speaker.
Фото: Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі Уәкілдің баспасөз қызметі

2024 жылы БҰҰДБ және Адам құқықтары жөніндегі ұлттық орталық қамауда ұстау жағдайларын жақсарту, оның ішінде медициналық көмек пен қызмет көрсетуді, сондай-ақ пенитенциарлық жүйедегі әйелдер үшін жағдайды жақсарту бойынша практикалық ұсыныстарға әкелетін бірқатар талдамалық зерттеулерге бастамашылық етті.
Кеңейтілген отырыс БҰҰ Даму бағдарламасы мен ЕҚЫҰ-ның Астанадағы бағдарламалар Офисінің қолдауымен өтті.

“ЕҚЫҰ-ның Астанадағы бағдарламалар Офисі өз кезегінде Қазақстанды адам құқықтары жөніндегі уәкіл институтымен және ҰАТ-мен ынтымақтастық арқылы оның құқық қорғау инфрақұрылымын нығайту жөніндегі күш-жігеріне белсенді қолдау көрсетуді жалғастыруда. Біз Қазақстанның адам құқықтары жүйесіне халықаралық стандарттар мен тәжірибелерді белсенді түрде енгізуді жалғастырып жатқанын көріп отырмыз, және бұл зор құрметке лайық. Осы үдеріс аясында мемлекет, халықаралық ұйымдар және азаматтық қоғам бірлесіп жұмыс істеп, тәжірибе мен білім алмасуды жалғастыруы маңызды, өйткені бұл адам құқықтарын тиімді қорғауға және құқық бұзушылықтармен күресуге бағытталған жүйені қалыптастыруға мүмкіндік береді”,
— деді ЕҚЫҰ-ның Астанадағы бағдарламалар Офисінің басшысының м. а., Юрий Фенопетов
A formal meeting with participants seated around a long table, a screen displays a speaker.
Фото: Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі Уәкілдің баспасөз қызметі

Отырыс соңында марапаттау рәсімі өтті. Артур Ластаев ҚР Адам құқықтары жөніндегі ұлттық орталығы мен БҰҰ Даму бағдарламасының атынан танымал қазақстандық адвокат, Үйлестіру кеңесінің мүшесі Айман Омарованы адам құқықтарын қорғауға қосқан елеулі үлесі үшін марапаттады. 

A formal ceremony with four individuals at a table, exchanging an award in a spacious hall.
Фото: Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі Уәкілдің баспасөз қызметі